<\/p>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong>Dzisiejsze czytania mszalne s\u0105 dla mnie przede wszystkim czytaniami o wierze i rozumie. Niniejszy wpis b\u0119dzie porusza\u0142 niekt\u00f3re kwestie bardzo pobie\u017cnie, tylko je sygnalizuj\u0105c. Rozwin\u0119 je najprawdopodobniej w jednym z artyku\u0142\u00f3w na \u0142amach Miesi\u0119cznika \u201eAdeste\u201d. A teraz ad rem, jak mawiali staro\u017cytni.<\/p>\n Pierwsze czytanie prezentuje \u015bwiat stworzony jako radykalnie dobry. \u201eStworzy\u0142 bowiem wszystko po to, aby by\u0142o, i byty tego \u015bwiata nios\u0105 zdrowie: nie ma w nich \u015bmierciono\u015bnego jadu ani w\u0142adania Otch\u0142ani na tej ziemi\u201d (Mdr 1, 14). W t\u0142umaczeniu z Septuaginty (za Bibli\u0105 Pierwszego Ko\u015bcio\u0142a) fragment ten brzmi: \u201eWszystko stworzy\u0142, aby by\u0142o. Rozrodczo\u015b\u0107 \u015bwiata s\u0142u\u017cy zachowaniu i nie ma w niej toksyn zag\u0142ady; nie ma na ziemi kr\u00f3lestwa Otch\u0142ani\u201d. \u015awiat zosta\u0142 stworzony jako dobry. Tak, \u015bmier\u0107 finalnie znajduje w nim swoje miejsce, ale nie jest przed Boga chciana. Nie jest bytem, istnieniem, a brakiem. Stworzenie materialne wysz\u0142o z r\u0119ki Boga. Z r\u0119ki tego samego Boga, kt\u00f3ry stworzy\u0142 byty duchowe. \u015awiat nie jest dzie\u0142em demiurga, jak twierdz\u0105 gnostycy.<\/p>\n Skoro \u015bwiat jest dobry, jest te\u017c ksi\u0119g\u0105, z kt\u00f3rej rozumne stworzenie mo\u017ce czyta\u0107 o Bogu. \u201eBo z wielko\u015bci i pi\u0119kna stworze\u0144 poznaje si\u0119 przez podobie\u0144stwo ich Stw\u00f3rc\u0119 (Mdr 13, 5)\u201d. Nie ma dw\u00f3ch ksi\u0105g, przekazuj\u0105cych niezale\u017cne, czy wr\u0119cz sprzeczne wiadomo\u015bci. Objawienie m\u00f3wi o tym samym Bogu, o kt\u00f3rym m\u00f3wi \u015bwiat stworzony. M\u00f3wi o Nim wi\u0119cej, dok\u0142adniej, szerzej. Nie m\u00f3wi jednak czego\u015b przeciwnego do tego, co m\u00f3wi ksi\u0119ga stworzenia. \u201eNigdy nie mo\u017ce mie\u0107 miejsca rzeczywista niezgodno\u015b\u0107 mi\u0119dzy wiar\u0105 i rozumem. Poniewa\u017c ten sam B\u00f3g, kt\u00f3ry objawia tajemnice i udziela wiary, z\u0142o\u017cy\u0142 w ludzkim duchu \u015bwiat\u0142o rozumu, nie mo\u017ce przeczy\u0107 sobie samemu ani prawda nigdy nie mo\u017ce sprzeciwi\u0107 si\u0119 prawdzie\u201d (KKK 159).<\/p>\n Problem napi\u0119cia mi\u0119dzy wiar\u0105 a rozumem, a raczej mi\u0119dzy wiar\u0105 katolick\u0105 a fideizmem, wyp\u0142yn\u0105\u0142 na powierzchni\u0119 wraz z epidemi\u0105 covid-19. Nagle zobaczyli\u015bmy, jak wielu katolik\u00f3w pojmuje \u015bwiat wiary jako ca\u0142kowicie niezale\u017cny, wyalienowany od reszty rzeczywisto\u015bci. Wczorajsze wspomnienie \u015bw. Josemarii nasuwa mi na my\u015bl por\u00f3wnanie, kt\u00f3rego u\u017cywa\u0142 do cz\u0142owieka, kt\u00f3ry wchodzi do swojego miejsca pracy i zostawia wiar\u0119 na ko\u0142ku. Inni \u2013 to ju\u017c moja inwencja tw\u00f3rcza – na ko\u0142ku przed wej\u015bciem do ko\u015bcio\u0142a zdaj\u0105 si\u0119 wiesza\u0107 rozum. \u201eZ nu\u017c\u0105c\u0105 monotoni\u0105 niekt\u00f3rzy staraj\u0105 si\u0119 wskrzesi\u0107 domnieman\u0105 niezgodno\u015b\u0107 mi\u0119dzy wiar\u0105 a nauk\u0105, mi\u0119dzy ludzkim rozumem a Objawieniem Bo\u017cym. Owa niezgodno\u015b\u0107 mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 jedynie w\u00f3wczas \u2013 i to pozornie \u2013 kiedy nie rozumie si\u0119 prawdziwych uwarunkowa\u0144 problemu. (…) Obawa przed nauk\u0105 jest niedopuszczalna, poniewa\u017c jakkolwiek praca, je\u015bli naprawd\u0119 jest naukowa, zmierza ku prawdzie. A Chrystus powiedzia\u0142 Ego sum veritas<\/em>. Ja jestem prawd\u0105. Chrze\u015bcijanin powinien odczuwa\u0107 g\u0142\u00f3d wiedzy (Josemaria Escriva de Balaguer, To Chrystus przechodzi, pkt. 10)\u201d. Ten sam \u015bwi\u0119ty m\u00f3wi\u0142: \u201eGodzina nauki w \u017cyciu nowoczesnego aposto\u0142a jest godzin\u0105 modlitwy.\u201d (\u015bw. Josemar\u00eda Escriv\u00e1, Droga, 335).<\/p>\n Nie potrafi\u0119 zrozumie\u0107 podejrzliwo\u015bci wobec nauki. Pr\u00f3by zamykania ust naukowym kwestiom, pytaniom. Obowi\u0105zkiem katolika jest poszukiwa\u0107 prawdy i zrozumienia. \u201eKto szuka prawdy, szuka Boga, nawet gdyby o tym nie wiedzia\u0142\u201d, m\u00f3wi\u0142a \u015bw. Edyta Stein. Je\u015bli zauwa\u017ca pozorn\u0105 sprzeczno\u015b\u0107 mi\u0119dzy nauczaniem Ko\u015bcio\u0142a, a jak\u0105\u015b naukow\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105, ma obowi\u0105zek sumienia, do czasu gdy Ko\u015bci\u00f3\u0142 sprawy nie wyja\u015bni, nie wypowie si\u0119, nie odniesie, w pos\u0142usze\u0144stwie Ko\u015bcio\u0142owi i\u015b\u0107 za jego wskazaniami w rozstrzyganiu dylemat\u00f3w swojego sumienia. Lepiej pomyli\u0107 si\u0119 z Ko\u015bcio\u0142em, ni\u017c mie\u0107 racj\u0119 wbrew niemu. Tak, niemniej nie wyklucza to ani troche zadawania pyta\u0144. Autentycznych poszukiwa\u0144 naukowych. A tak\u017ce odpowiedzi na teologiczne kwestie, kt\u00f3re mog\u0105 si\u0119 pojawia\u0107 wraz z wysnuciem jakich\u015b wniosk\u00f3w w konkretnej dziedzinie nauki.<\/p>\n Obawia\u0107 si\u0119 nauki, to niewiele rozumie\u0107 z wiary. Jeden i ten sam Stw\u00f3rca ukry\u0142 w stworzeniu lampy, kt\u00f3rych \u015bwiat\u0142o wyra\u017aniej akcentuje prawdy Objawienia. Kiedy wcielenie jest wi\u0119kszym cudem? Czy wtedy, gdy cz\u0142owiek wraz z ziemi\u0105 znajduje si\u0119 w centrum wszech\u015bwiata, czy wtedy gdy jest py\u0142kiem nawet nie w centrum Drogi Mlecznej? Oczywi\u015bcie, \u017ce w tym drugim przypadku, Bo\u017ce uni\u017cenie i wybranie cz\u0142owieka, a zatem i Bo\u017ca mi\u0142o\u015b\u0107 ja\u015bnieje bardziej. Jest bardziej niesamowita, niepoj\u0119ta. W ostatnim czasie wielu obawia si\u0119 dokona\u0144 neuronauk. Czy\u017c nie wprowadzaj\u0105 one zam\u0119tu, nie neguj\u0105 pierwiastk\u00f3w duchowych w cz\u0142owieku? Nie \u2013 wr\u0119cz przeciwnie, dzi\u0119ki nim wiara chrze\u015bcija\u0144ska, zak\u0142adaj\u0105ca zmartwychwstanie cia\u0142, wyda si\u0119 bardziej racjonalna ni\u017c wiara w istnienie na wieczno\u015b\u0107 duszy ludzkiej bez kontaktu z cia\u0142em. U nas ludzi dusza i cia\u0142o s\u0105 z\u0142\u0105czone w jednej ludzkiej naturze. Dusza jest form\u0105 cia\u0142a, jak powie Katechizm. Dusza ludzka cho\u0107 niematerialna, jak najbardziej mo\u017ce zaznacza\u0107 swoje dzia\u0142anie w ciele za pomoc\u0105 proces\u00f3w neurochemicznych, bo tworzy z tym cia\u0142em osobow\u0105 jedno\u015b\u0107. A te procesy w \u017caden spos\u00f3b nie neguj\u0105 istnienia duszy. Czy neuronauki rodz\u0105 pytania z dziedziny teologii? Tak. I teologowie musz\u0105 si\u0119 z nimi zmierza\u0107, bo NA PEWNO nie b\u0119dzie tu sprzeczno\u015bci z Objawieniem. Zmierza\u0107, a nie udawa\u0107, \u017ce dana dziedzina nauki nie istnieje. Oczywi\u015bcie to si\u0119 dzieje, ale za ma\u0142o trafia pod strzechy, a wiedza popularnonaukowa tam trafia. Nieraz bardzo pobie\u017cna. I w tym tkwi du\u017ce niebezpiecze\u0144stwo, bo jak m\u00f3wi\u0142 Pasteur: Ma\u0142o wiedzy oddala od Boga<\/em>.\u00a0Du\u017co wiedzy sprowadza do Niego z powrotem<\/em>.<\/p>\n Przyk\u0142ady mo\u017cna mno\u017cy\u0107. Wraz z o\u015bwieceniem, drogi filozofii i teologii zacz\u0119\u0142y si\u0119 rozchodzi\u0107. Wielu teolog\u00f3w skupi\u0142o si\u0119 na korzeniach my\u015bli o\u015bwieceniowej i zacz\u0119\u0142o odrzuca\u0107 j\u0105 jako tak\u0105. Zapominaj\u0105c, \u017ce \u201etradycja przez ma\u0142e t daje dost\u0119p do depozytu wiary, czyli tradycji przez du\u017ce T\u201d, jak dzi\u015b wyczyta\u0142am na profilu w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych jednego z katolickich filozof\u00f3w i teolog\u00f3w. Pierwsi chrze\u015bcija\u0144scy apologeci bogato czerpali z dorobku filozofii poga\u0144skiej, nie boj\u0105c si\u0119 tego. Nie m\u00f3wili oni \u2013 musimy u\u017cywa\u0107 poj\u0119\u0107 tylko hebrajskich, gdy\u017c inne s\u0105 poga\u0144skie, ska\u017cone. Czy my \u2013 per analogiam \u2013 naprawd\u0119 nie mo\u017cemy u\u017cywa\u0107 poj\u0119\u0107 spoza scholastyki? Czy fakt, \u017ce co\u015b wysz\u0142o spod pi\u00f3ra, niechby nawet wroga Ko\u015bcio\u0142a, z automatu jest niemo\u017cliwym do chrystianizacji? Skoro tak, to wszelka inkulturacja nie mia\u0142aby sensu.<\/p>\n Co to ma do dzisiejszej Ewangelii? Wiele. Jezus dzi\u015b dzia\u0142a zar\u00f3wno ponadnaturalnie, jak i z pogranicza nauki i nadprzyrodzono\u015bci. O ile kobieta cierpi\u0105ca na krwotok nie mog\u0142a uzyska\u0107 pomocy od wsp\u00f3\u0142czesnych jej lekarzy, o tyle c\u00f3rka Jaira… niekoniecznie zmar\u0142a. Ilekro\u0107 czytam ten opis, widz\u0119 problem m\u0142odzie\u0144czej cukrzycy i spowodowanej ni\u0105 \u015bpi\u0105czki. Nie aspiruj\u0119 do nieomylno\u015bci. Ale zar\u00f3wno s\u0142owa Jezusa \u201eCzemu podnosicie wrzaw\u0119 i p\u0142aczecie? Dziecko nie umar\u0142o, tylko \u015bpi (Mk 5, 39)\u201d, jak i Jego niech\u0119\u0107 do rozg\u0142osu w odniesieniu do tego wydarzenia, czy polecenie, aby dano dziecku je\u015b\u0107 (por. Mk 5, 43), utwierdzaj\u0105 mnie w tym przekonaniu. Nie neguj\u0119, \u017ce Jezus dokonywa\u0142 wskrzesze\u0144. Ponad wszelk\u0105 w\u0105tpliwo\u015b\u0107 by\u0142 to przypadek \u0141azarza. By\u0142 on zgo\u0142a inny. Tam sam Jezus m\u00f3wi wprost: \u201eWtedy Jezus powiedzia\u0142 im otwarcie: \u0141azarz umar\u0142 (por. J 11, 14)\u201d. S\u0142owa te padaj\u0105 jako wyja\u015bnienie do wcze\u015bniejszych, metaforycznych s\u0142\u00f3w Jezusa, \u017ce \u0141azarz zasn\u0105\u0142 (por. J 11, 11). \u0141azarz umar\u0142 naprawd\u0119. \u015amierci c\u00f3rki Jaira Jezus zdaje si\u0119 nie przyjmowa\u0107 do wiadomo\u015bci. On zna te\u017c nauk\u0119 lepiej od Mu wsp\u00f3\u0142czesnych. I obecni naukowcy, mog\u0105 czego\u015b nie wiedzie\u0107… Ile\u017c razy tak ju\u017c by\u0142o? St\u0105d priorytet pos\u0142usze\u0144stwa sumienia nauce Jezusa w razie pozornych konflikt\u00f3w.<\/p>\n Jezus ma w\u0142adz\u0119 nad natur\u0105. Jest Bogiem. Mo\u017ce uczyni\u0107 co\u015b ca\u0142kowicie nadnaturalnego. Nie ma jednak tendencji do \u201eucudawniania\u201d rzeczywisto\u015bci. Jezus w dzisiejszej Ewangelii jest dla mnie tym, kto doskonale \u0142\u0105czy wiar\u0119 i nauk\u0119, cud i naturalno\u015b\u0107, ducha i materi\u0119. Te rzeczywisto\u015bci sobie nie przecz\u0105. Nie b\u00f3jmy si\u0119 ich. Lepsza znajomo\u015b\u0107 \u015bwiata stworzonego mo\u017ce otworzy\u0107 nam bram\u0119 do doskonalszego zrozumienia Jezusa. Lepsze poznanie Jezusa, mo\u017ce wskaza\u0107 nowe, ukryte rzeczywisto\u015bci naszemu rozumowi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Dzisiejsze czytania mszalne s\u0105 dla mnie przede wszystkim czytaniami o wierze i rozumie. Niniejszy wpis b\u0119dzie porusza\u0142 niekt\u00f3re kwestie bardzo pobie\u017cnie, tylko je…<\/p>\n